Gent’ten Urla’ya Uzanan Bir Çizgi Hikâyesi: Jam Session Buluşmaları
2015’ten beri gençlere üniversitede dersler veriyorum. Tıpkı yürümesini ve konuşmasını öğrenen bir çocuğun büyümesini izlemek gibi, gençlerin de tasarımın ilkelerini öğrenip yaratıcılıklarını geliştirme sürecini yakından takip etmek profesyonel başarının ötesinde manevi tatmin veriyor.
Bu sezon İzmirli genç sanatçılardan oluşan Her Yer Kolektif üyelerinden Mert Eren Toptaş, Özge Çetin ve Zeynep Nisa Cire ile ayda bir Jam Session adını verdiğimiz serbest çizim buluşmaları düzenledik. Jam Session deyince aklımıza müzisyenlerin buluşup doğaçlama müzik yapmaları geliyor değil mi? Gent’teyken bağımsız çizerler grubunun müzisyenlerle birlikte mahallenin barında buluşup çizim yapmaları, ürettikleri etiket ve fanzinleri daha sonra les Voizines etkinliğinde stantlarda satışları, hatta akıllarına gelen fikirleri geliştirip bazılarının Fransızca ve Hollandaca yayın yapan Avrupalı bir yayınevinde basıldığını gözlemlemiştim. Özellikle genç sanatçılara alan açan, Nihan Karahan tarafından yürütülen Kemeraltı Antikacılar Çarşısı’nda yer alan The Letter Sanat Galerisi’nin kapanmasıyla gençlerin işlerini tanıtıp etkileşim duyacakları ‘öteki mekân’ (heterotopya) ihtiyaç duyduklarını keşfettim.
İlk başta bekleneceği gibi Hi Journey ana stüdyoda yaptığımız serbest çizim buluşmaları sakin geçti. Zamanla gençlerin tutukluğu ve çekingenliği geçip kendi malzemeleriyle üretime başladılar. Kimi başladığı bir işi bitirirken kimi de eskizler çiziyordu. Bu etkileşimi gözlemlemek değerliydi, kendimi yavaş yavaş onları, ortamı ve konuşulanları çizerken yakaladım. Gençler kendi bedenleri ve kimlikleri üzerinden keşifler yaparken ben de Dodo Kitabevi’nde başladığım görsel günlüğü görsel etnografyaya (visual ethnography) eviriyordum.
En son 10 Ağustos 2026’da Her Yer Kolektif’ten Mert Eren Toptaş’ın girişimiyle Urla’nın yaratıcı sektörün yoğun olduğu eski çarşı bölgesinde yer alan Yutugud Stüdyo ve Konukevi’nde Jam Session adıyla serbest çizim buluşmamızı gerçekleştirdik. Kışın sanatçıların da kalıp sanat üretimi yapabildiği konukevi tarihi bir ev. Evin bir kısmı konukeviyken avluya bakan kısımda kurucu Kaan Walsh yaşıyordu. Avluya bakan, eskiden develerin kaldığı ahır yaratıcı bir şekilde ferah ve konforlu atölyeye dönüştürülmüştü. Yerlerdeki taşlardan eski Akdeniz evleri avlularında bulunan büyük limon ağacı bize geçmişle iç içe olduğumuzu hatırlatıyordu. Tanışmayla birlikte doğal bir şekilde kalemlerimiz ve boyalarımızdan AN’ın hisleri ve düşünceleri hiçbir acelesi olmayan Menderes’in suları gibi döne döne masaya sabitlenmiş büyük kâğıda akıyordu. Rosalie Aleksandra’nın Balıklıova’da terkedilip gizli kalmış bir köydeki projesi, hayatı Trabzon ve Muğla’nın tezatlarıyla şekillenen Eylül’ün Eskişehir’de başlayıp Urla’da devam eden kariyeri ve Her Yer Kolektif’ten sanatçıların umutları, geçmişleri ve arzuları hepimizin bir yolculukta olduğunu gösteriyordu. Yolculuğumuzu kısa bir süre kesişip aynı kâğıt üzerinde ortak bir deneyime dönüştürdük, yeni bir yaz deneyimini kaydettik.
Etkinlik biterken Kaan Walsh’ın müzisyenlerle bağlantısı olan bir grafik tasarımcı olduğunu öğrendim. Tesadüf, New York’tan gelen kozmopolit iki müzisyen Jam Session’ı ziyarete geldiler. Kaan Bey avluda bir araya gelişimizi kutlayıp incir, domates, üzüm ve yerli beyaz şaraptan oluşan yerli ikramlarda bulundu. Kadehimizi dayanışma ve yaratıcılığa kaldırdık.
Sanat festivalleri ve ihtisas fuarları mutlaka sanatçıların görünürlüklerinin artması, markalaşmaları, para kazanmaları ve iş bağlantıları yapmaları için gerekli. Bugün belediyeler, valilikler, bakanlık ve özel sektör öncelikle bilinen sanatçılar olsa da genç sanatçılara da alan vermeye başladı. Klasik müzik bağlamında bunun en iyi örneklerinden biri Midilli’deki Molyvos Uluslararası Müzik Festivali. Bu festivali de haftaya sizlerle paylaşıyor olacağım.
Yorumlar